Cách Tính Số Điện: Đọc Công Tơ, Tính kWh và Tiền Điện

Cách tính số điện đơn giản nhất là lấy chỉ số công tơ kỳ này trừ chỉ số kỳ trước, rồi nhân với hệ số nhân của công tơ (nhà ở thường bằng 1). Một "số điện" chính là 1 kWh, tức điện năng của một thiết bị 1.000 W chạy liên tục trong 1 giờ. Muốn ước tính trước cho từng thiết bị, dùng công thức A = P × t.

Bài này hướng dẫn đọc công tơ cơ và công tơ điện tử, tính số điện theo công suất thiết bị, áp bảng giá điện sinh hoạt 6 bậc đang áp dụng kèm thuế VAT 8%, và các bước cần làm khi nghi công tơ chạy nhanh.

1. 1 số điện bằng bao nhiêu W?

1 số điện = 1 kWh = 1.000 Wh = 3,6 MJ. Cần phân biệt hai đơn vị hay bị nhầm: kW (kilôoát) là công suất, cho biết thiết bị "ăn" điện mạnh hay yếu; kWh (kilôoát giờ) là điện năng, tức lượng điện đã dùng trong một khoảng thời gian. Công tơ đếm kWh, hóa đơn tính theo kWh.

Vì vậy câu "1 số điện bằng 1.000 W" là sai đơn vị. Cách nói đúng: 1 số điện là lượng điện thiết bị 1.000 W dùng trong 1 giờ, hoặc thiết bị 100 W dùng trong 10 giờ.

2. Cách tính số điện theo công suất thiết bị

Công thức: A (kWh) = P (kW) × t (giờ). Công suất P lấy trên nhãn thiết bị, đổi từ W sang kW bằng cách chia 1.000.

Kết quả theo công suất nhãn là mức trần. Thiết bị có máy nén như điều hòa, tủ lạnh, nhất là loại inverter, không chạy hết công suất liên tục nên số điện thực tế thường thấp hơn. Muốn biết chính xác, đọc công tơ trước và sau khi dùng thiết bị trong một khoảng thời gian.

3. Cách đọc chỉ số công tơ điện

Theo hướng dẫn của Công ty Điện lực Quảng Ninh (EVNNPC):

• Công tơ điện tử: đọc dãy số có đơn vị kWh trên màn hình. Số sau dấu chấm là phần mười kWh, khi ghi chỉ số thì bỏ qua. Ví dụ màn hình hiện 000033.8 thì chỉ số là 33 kWh. Sai số cho phép của công tơ là ±1%.
• Công tơ cơ 3 pha đo trực tiếp loại 10(20)A: có 5 số đen và 1 số đỏ; số đỏ là phần mười kWh, không ghi. Ví dụ 88668 thì ghi 8866.
• Công tơ cơ 3 pha loại từ 20(40)A trở lên: có 6 số đen, đọc cả dãy.

Công tơ cơ 1 pha cũng đọc tương tự: lấy các số trong ô đen, bỏ số ở ô đỏ cuối cùng. Công tơ điện tử thường tự chuyển qua nhiều màn hình (ngày giờ, tổng điện năng, các giá trị khác), cần đọc đúng màn hình hiển thị tổng điện năng có đơn vị kWh.

Hình 1: Công tơ điện tử 1 pha và 3 pha; chỉ số cần đọc là dãy số có đơn vị kWh trên màn hình. Ảnh: Mamlik, Wikimedia Commons, CC0

4. Cách tính số điện tiêu thụ trong tháng

Công thức EVN dùng để lập hóa đơn:

Điện năng tiêu thụ = (chỉ số mới − chỉ số cũ) × hệ số nhân (HSN)

Ví dụ theo hướng dẫn của EVN: chỉ số kỳ trước 12.340, kỳ này 12.635, HSN bằng 1 thì điện năng tiêu thụ là 295 kWh. Nhà ở dùng công tơ đo trực tiếp nên HSN luôn bằng 1.

Khách hàng 3 pha phụ tải lớn thường dùng công tơ đo qua biến dòng (TI). Khi đó HSN bằng tỷ số biến dòng: TI 100/5 có HSN là 20, TI 200/5 có HSN là 40. Với TI 200/5, chỉ số chênh 125 nghĩa là đã dùng 125 × 40 = 5.000 kWh. EVN liệt kê "tính sai hệ số nhân" là một trong các sai sót khi ghi chỉ số, nên khách hàng dùng công tơ qua TI cần đối chiếu HSN trên hóa đơn.

Kỳ ghi chỉ số không phải lúc nào cũng tròn 30 ngày. Theo Thông tư 60/2025/TT-BCT, định mức của từng bậc được tính theo số ngày thực tế của kỳ ghi chỉ số.

5. Bảng giá điện sinh hoạt đang áp dụng

Giá bán lẻ điện sinh hoạt hiện hành theo Quyết định 1279/QĐ-BCT ngày 09/5/2025 của Bộ Công Thương, áp dụng từ 10/5/2025. Tính đến tháng 10/2026, chưa có quyết định điều chỉnh giá mới.

Công tơ trả trước áp giá 2.909 đồng/kWh. Thuế VAT tiền điện hiện là 8%, theo Nghị quyết 204/2025/QH15 về giảm thuế giá trị gia tăng, áp dụng đến hết 31/12/2026.

Lưu ý: Quyết định 14/2025/QĐ-TTg đã quy định cơ cấu biểu giá mới 5 bậc (đến 100, 101–200, 201–400, 401–700 và từ 701 kWh), nhưng chỉ áp dụng từ lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân tiếp theo. Một số trang đang đăng giá 5 bậc là số quy đổi theo tỷ lệ phần trăm, không phải giá EVN đang thu.

Hình 2: Biểu giá điện sinh hoạt 6 bậc theo Quyết định 1279/QĐ-BCT và cách chia 360 kWh vào từng bậc.

6. Ví dụ tính tiền điện một tháng

Hộ gia đình dùng 360 kWh trong tháng, tính theo 6 bậc:

Vì giá tăng theo bậc, phần điện dùng thêm luôn rơi vào bậc đắt nhất. Một nhà vốn dùng 200 kWh/tháng, lắp thêm điều hòa dùng 360 kWh thì tổng thành 560 kWh. Tiền điện tăng từ khoảng 474.876 đồng lên 1.758.348 đồng, tức riêng phần điều hòa tốn khoảng 1,28 triệu đồng, bình quân khoảng 3.565 đồng/kWh.

Tiền điện phòng trọ tính thế nào?

Theo hướng dẫn giá điện của EVN, nếu chủ nhà kê khai đầy đủ người thuê thì cứ 4 người được tính là 1 hộ để áp định mức bậc thang. Nếu không kê khai đầy đủ, toàn bộ điện năng được tính theo giá bậc 3 (101–200 kWh). Công tơ phụ cho từng phòng nên được đặt trong hộp bảo vệ riêng, có niêm phong, để tránh tranh chấp khi chốt chỉ số.

7. Tra số điện hằng ngày qua app và web EVN

Không cần đợi hóa đơn mới biết mình dùng bao nhiêu điện:

• TP.HCM: EVNHCMC đã chuyển 100% (khoảng 4 triệu) công tơ sang công tơ điện tử đo xa, khách hàng xem chỉ số từng ngày và biểu đồ phụ tải trên web và ứng dụng.
• Ứng dụng EVN CSKH dùng chung toàn quốc: vận hành thử từ 15/6/2026, đăng nhập bằng số điện thoại và mã OTP, xem điện năng theo ngày, tuần, tháng và đặt ngưỡng cảnh báo theo kWh hoặc theo phần trăm. Các ứng dụng của từng miền vẫn dùng song song.
• Miền Nam (EVNSPC): trên web chăm sóc khách hàng, chọn Tra cứu, mục "Sản lượng điện tiêu thụ trong ngày", nhập mã khách hàng 13 ký tự để xem 7 ngày gần nhất.
• Miền Bắc (EVNNPC): mục "Điện năng tiêu thụ ngày" trên ứng dụng, áp dụng cho khách hàng có công tơ đo xa.

8. Nghi công tơ chạy nhanh: tự kiểm tra và thủ tục kiểm định

Tự kiểm tra tại nhà: tắt toàn bộ thiết bị, kể cả thiết bị ở chế độ chờ, rồi quan sát công tơ. Công tơ phải đứng yên, đèn LED xung trên công tơ điện tử không nháy. Có thể thử với tải biết trước công suất, ví dụ bóng đèn 100 W trên công tơ cơ 450 vòng/kWh thì đĩa quay khoảng 80 giây một vòng.

Thủ tục theo Luật Điện lực 2024 (Điều 56): khi khách hàng đề nghị, bên bán điện phải kiểm tra, sửa chữa hoặc thay công tơ trong 03 ngày. Nếu không đồng ý kết quả, khách hàng đề nghị cơ quan chuyên môn về điện lực cấp tỉnh tổ chức kiểm định độc lập trong 15 ngày. Công tơ đạt yêu cầu thì khách hàng trả phí kiểm định; công tơ không đạt thì bên bán điện trả phí và thoái hoàn hoặc truy thu tiền điện. Khi khiếu nại hóa đơn, điện lực giải quyết trong 07 ngày, trong thời gian đó khách hàng vẫn thanh toán và không bị ngừng cấp điện (Điều 48).

Lưu ý an toàn: công tơ và phần dây trước công tơ thuộc tài sản ngành điện. Không tự mở hộp công tơ, tháo niêm phong hay đấu thêm công tơ đối chứng; EVNHCMC cũng khuyến cáo khách hàng không tự lắp công tơ đối chứng. Mọi kiểm tra bên trong hộp công tơ phải do điện lực thực hiện.

9. Hộp bảo vệ công tơ và vật tư niêm phong tại Green Power Sài Gòn

Với dãy trọ, chung cư mini hoặc công trình cần lắp nhiều công tơ, hộp bảo vệ giúp công tơ không bị mưa nắng, va đập và dễ ghi chỉ số. Green Power Sài Gòn cung cấp:

• Hộp bảo vệ công tơ composite cho 1, 2, 4, 6 công tơ 1 pha và 1 công tơ 3 pha, làm từ composite cốt sợi thủy tinh (xem bài composite là gì).
• Hộp điện kế 1 pha, 3 pha lắp trong nhà.
• Dây chì niêm và viên chì niêm để niêm phong hộp công tơ, tủ điện.

Hình 3: Hộp bảo vệ 2 công tơ 1 pha bằng composite trong danh mục Green Power Sài Gòn.

Cấu tạo hệ thống điện phía sau công tơ được giải thích trong bài điện dân dụng là gì; nếu dùng điện 3 pha, xem thêm bài điện 3 pha là gì. Liên hệ hotline 0965 387 635 hoặc trang liên hệ để nhận báo giá hộp công tơ theo số lượng.

10. Câu hỏi thường gặp về cách tính số điện

1 số điện bằng bao nhiêu W?

1 số điện là 1 kWh, bằng 1.000 Wh, tức lượng điện năng một thiết bị công suất 1.000 W tiêu thụ khi chạy liên tục trong 1 giờ. Nói "1 số điện bằng 1.000 W" là nhầm giữa công suất (W, kW) và điện năng (Wh, kWh). Ví dụ quạt 50 W chạy 20 giờ mới dùng hết 1 số điện, còn bình nóng lạnh 2.500 W chỉ cần 24 phút.

Giá 1 số điện hiện nay bao nhiêu?

Theo Quyết định 1279/QĐ-BCT áp dụng từ 10/5/2025, giá điện sinh hoạt có 6 bậc từ 1.984 đến 3.460 đồng/kWh chưa VAT. Cộng VAT 8% đang áp dụng đến hết năm 2026, giá mỗi số điện từ khoảng 2.143 đến 3.737 đồng tùy bậc. Công tơ trả trước có giá 2.909 đồng/kWh chưa VAT.

Đã áp dụng giá điện 5 bậc chưa?

Chưa. Quyết định 14/2025/QĐ-TTg quy định cơ cấu biểu giá 5 bậc, nhưng chỉ áp dụng từ lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân tiếp theo. Thông tư 60/2025/TT-BCT cũng hoãn phần biểu giá mới tới thời điểm đó. Tính đến tháng 10/2026, hóa đơn tiền điện sinh hoạt vẫn tính theo 6 bậc của Quyết định 1279/QĐ-BCT.

Tính điện năng tiêu thụ của một thiết bị thế nào?

Nhân công suất ghi trên nhãn (đổi sang kW) với số giờ sử dụng: A = P × t. Ví dụ điều hòa 1.500 W chạy 8 giờ mỗi ngày trong 30 ngày dùng tối đa 1,5 × 8 × 30 = 360 kWh. Đây là mức trần, vì thiết bị có máy nén, nhất là loại inverter, không chạy hết công suất liên tục nên thực tế thường thấp hơn.

Nghi công tơ chạy nhanh thì làm gì?

Trước hết tắt toàn bộ thiết bị và xem công tơ có đứng yên không. Sau đó đề nghị điện lực kiểm tra; theo Luật Điện lực 2024, điện lực phải xử lý trong 03 ngày. Nếu không đồng ý kết quả, có thể đề nghị kiểm định độc lập; công tơ đúng thì khách hàng trả phí, công tơ sai thì điện lực trả phí và thoái hoàn tiền điện.

Nguồn ảnh: Hình 3 là ảnh sản phẩm của Green Power Sài Gòn; ảnh bìa và Hình 2 do Green Power Sài Gòn thực hiện. Hình 1: Mamlik, CC0, Wikimedia Commons.